ZAKOŃCZENIE PRAC PRZY OBRAZACH

“Odnowiona unikalna galeria dominikańskich obrazów”

Zakończyły się prace konserwatorskie i restauratorskie przy ostatnim z szesnastu obrazów z cyklu obrazów Dominikańskich znajdujących się w krużgankach zakonnych janowskiego kościoła.

W pracowni Kompleksowej Konserwacji Zabytków Macieja i Anety Filip w Rzeszowie zostały zakończone prace konserwatorskie przy ostatnim z całego cyklu obrazów przedstawiających życie i działalność św. Dominika i św. Jacka. Ta wyjątkowa kolekcja XVIII/XIX wiecznych obrazów znajduje się w krużgankach dawnego klasztoru Ojców Dominikanów w Janowie Lubelskim, obecnie kościele parafialnym św. Jana Chrzciciela w Janowie Lubelskim. Obraz pod tytułem „Konfirmacja Zakonu oo. dominikanów przez Papieża” został poddany pełnemu zakresowi prac konserwatorskich: oczyszczeniu, uzupełnieniu ubytków, zabezpieczeniu malatury i krosien. Wykonano także prace techniczne przy ramie obrazu w zakresie usunięcia wtórnych nawarstwień, dezynfekcji i impregnacji drewna oraz wzmocnienia osłabionych elementów. – W ten sposób zakończyliśmy niemal trzyletni ciąg prac konserwatorskich, które miały za zadanie przywrócić dawne piękno obrazów z janowskich krużganków – podkreślił ks. Tomasz Lis, proboszcz parafii. Prace przy ostatnim obrazie zostały sfinansowane przez środki od Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Gminy Janów Lubelski i środków własnych parafii. Podczas prac przy ostatnim obrazie na wewnętrznej części ramy został odnaleziony napis świadczący o jednych z pierwszych prac jakie podjęto przy obrazach. „Paweł Skubik na prawiał Dnia 16 września roku 1823 i mył” (pisownia oryginalna). Ponad to na tylnej części obrazu jest także adnotacja o ostatnich pracach konserwatorskich, które odbyły się w 1976 r. w pracowni konserwacji Muzeum Diecezjalnego Sztuki Religijnej w Lublinie.

Na szczególną uwagę zasługują fakt, że cały cykl obrazów (16) tworzy bardzo ciekawą galerię malowideł ukazujących historię zakonu Dominikańskiego i jest poświęconych życiu i działalności św. Dominika i św. Jacka Odrowąża, pierwszego polskiego Dominikanina. – Cykl obrazów jest bardzo interesujący z dwóch powodów. Pierwszym z nich jest oczywiście bardzo interesująco przedstawiona historia zatwierdzenia zakonu przez papieża oraz ukazująca najważniejsze epizody z życia św. Dominika, założyciela zakonu oraz św. Jacka Odrowąża, pierwszego polskiego Dominika, który zakonny habit otrzymał z rąk samego założyciela. Obrazy umiejscowione są na ścianach czworobocznych krużganków co tworzy swoistą galerię dominikańskiej historii – podkreślił ks. Tomasz Lis.

Prace konserwatorskie całego cyklu obrazów trwały trzy lata i zostały sfinansowane przez: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Gminę Janów Lubelski oraz parafię pw. św. Jana Chrzciciela w Janowie Lubelskim. Obrazy o półkolistym kształcie, dopasowanym do miejsca ekspozycji, zostały poddane pełnemu zakresowi prac konserwatorskich: oczyszczeniu, uzupełnieniu ubytków, zabezpieczeniu malatury i krosien. Wykonano także prace techniczne przy ramach obrazów w zakresie usunięcia wtórnych nawarstwień, dezynfekcji i impregnacji drewna oraz wzmocnienia osłabionych elementów. Przywrócono im pierwotną, najstarszą barwę czerni w odcieniu niebieskim. Przeprowadzona pełna konserwacja techniczna i estetyczna obrazów oraz ram – przywróciła im pierwotny wygląd, a także walory historyczne.
– W ubiegłym roku zostały także przeprowadzone prace renowacyjne ścian i sklepień krużganków oraz zamontowano specjalistyczne oświetlenie obrazów, które pozwala na ich piękną ekspozycję. Te prace zostały w pełni sfinansowane ze środków własnych parafii. Dlatego bardzo dziękuję wszystkim parafianom, którzy wspierają prace przywracające piękno naszej świątyni – dodał ks. Tomasz Lis.

Prace konserwatorskie obrazów zostały wykonane w pracowni Kompleksowej Konserwacji Zabytków Macieja i Anety Filip w Rzeszowie.
– Zachęcam pielgrzymów i turystów do odwiedzenia naszego sanktuarium i obejrzenia cyklu obrazów. Każdy z obrazów opatrzony jest historyczną tabliczką z opisem co przedstawiam – dodał ks. Tomasz.
Opisy obrazów:
1. Najświętsza Panna błaga Jezusa rozgniewanego na świat mówiąc do Niego: Mam dwóch synów: Dominika i Franciszka. Oni doprowadzą świat do pokuty.
2. Ojciec święty rozważa regułę zakonu Świętego Dominika.
3. Ojciec święty zatwierdza zakon świętego Dominika. Konfirmacja zakonu oo. Dominikanów przez Papieża I
4. Świętemu Dominikowi modlącemu się samotnie ukazuje się Najświętsza Panna z orszakiem panien i podaje mu różaniec mówiąc: „Odmawiaj moją modlitwę”.
5. Świętemu Dominikowi odmawiającemu nocą różaniec ukazuje się Najświętsza Panna w asyście dwóch Świętych Dziewic, by mu pobłogosławić.
6. W obecności wielu osób Święty Dominika wskrzesił mężczyznę zmarłego po upadku z konia. Wskrzeszenie synowca kardynalskiego przez św. Dominika”.
7. Święty Dominik na różne sposoby wykazuje błędy nauk heretyckich. Wreszcie wrzuca do ognia dwie księgi: jedną heretycką i drugą o nauce świętej wiary katolickiej. Księgę heretycką pochłania ogień, katolicka zaś pozostaje nietknięta. Na ten widok katolicy weseląc się składają dzięki Panu Bogu, a heretycy w trwodze uciekają.
8. Gdy Święty Dominik głosząc kazania do heretyków wypowiada słowa pozdrowienia anielskiego „Zdrowaś Maryjo …..,” dzwony same zaczynają dzwonić, a unoszący się w powietrzu czarci wołają: „Biada nam”.
9. Święty Dominik wyprawia Świętego Jacka do Polski by założył klasztory dominikańskie. W Polsce Święty Jacek zostaje przyjęty przez biskupa krakowskiego i ludzi różnego stanu.
10. Gdy pewna panna wpadła do studni i utonęła. Święty Dominik na prośbę jej matki spuścił do studni różaniec. Wtedy to dziewczyna ożyła i pochwyciwszy ręką różaniec wyszła zdrowa ze studni. Święty Dominik wskrzesił też dwoje zmarłych dzieci i murarza, który zabił się spadając z muru.
11. Po śmierci Świętego Dominika Pan Jezus z Najświętszą, przyjmują jego duszę, którą Aniołowie prowadzą do nieba po drabinie.
12. Święty Jacek przeprawia się przez Wisłę idąc po wodzie suchymi nogami, a rozesławszy swój łaszcz zakonny na rzece zabiera na nim trzech braci. W taki oto sposób cudownie przybywają wszyscy czterej do Sandomierza.
13. Święty Jacek przywrócił wzrok dwójce dzieci niewidomych od urodzenia i kobiecie prawie konającej swą modlitwą wyprosił zdrowie u Pana Boga.
14. Matka Boża z Dzieciątkiem ukazująca się św. Jackowi – cud odrodzenia zboża po gradobiciu.
15. Uzdrowienie paralityczki Judyty z rodu Prandotów przez św. Jacka
16. Gdy bracia nieśli Świętego Jacka do grobu przyniesiono do niego młodzieńca zwanego Żegotą zmarłego po upadku z konia. Wrócił on do życia, gdy jego martwą ręką dotknięto ciała Świętego Jacka. Wskrzeszenie zmarłego Żegoty przez św. Jacaka.